Agenda 2014

Projecten

Geweest

februari
5
april
2
16
23
30
mei
7
14
28
juni
4
9
juli
1
1
september
2
oktober
8
november
24
februari
25
maart
3
april
14
juni
23
september
20
januari
21
februari
6
10
10
mei
18
oktober
16
april
20
oktober
5

Chinese Moestuin 2011

» Projecten

In de Wereldtuin aan de Tolhuisstraat 113 op Katendrecht werd in 2011 een Chinese moestuin ontwikkeld. Het was een ontmoetingsplek waar bewoners Chinese groenten en kruiden verbouwden en waar zij tuiniertechnieken, recepten en verhalen met elkaar uitwisselden. Een deel van de oogst werd gebruikt voor een gezamenlijk buurtdiner dat begin oktober 2011 plaats vond.

De Chinese Moestuin in 2011 werd mede mogelijk gemaakt dankzij steun en advies van Stichting Doen en samenwerking met Wereldtuin, Yuen Han Lam, Dada Wang en Marlou de Jong.

Lijkt het je leuk om in een toekomstige Chinese Moestuin met je handen in aarde te zitten en je eigen voedsel te verbouwen? Neem dan contact op met Yuen Han Lam via yuenhan@chinaopdekaap.nl.

Verhalen uit de Chinese Moestuin

Alles door elkaar – Lot Piscaer
Al schoffelend in de Chinese moestuin hoopte ik wat tips van kenners op te doen over de Chinese keuken. En die kwamen er!
Terwijl ik op mijn knieën tussen de tomaten zat, hoorde ik van alles over amsoi, en hoe je dat het lekkerst klaar kon maken. Toen ik voorovergebogen over de Chinese kool hing om rupsen te vangen, fluisterde een oud dametje me een geheim familierecept in. En terwijl ik Oscar, onze jongste schoffelaar van 3 jaar oud, van een kusje op zijn knie voorzag vanwege een valpartij in de tuin, werden om me heen de vele toepassingen van Chinese bieslook bezongen.
Met een mand vol oogst en een hoofd vol recepten keerde ik huiswaarts. Maar nog voor ik bij het aanrecht stond, was mijn hoofd leeg: waren deze groene blaadjes nu amsoi, paksoi of choisam? Moest je dat nu wokken, stoven, of koken? Met oestersaus, sojasaus of knoflook?
Alle groenten, recepten en gesprekken waren door elkaar gelopen, als Hollandse en Chinese schoffelaars in de moestuin. Ik moest improviseren. En net zoals het in die tuin goed toeven was – al rommelend, plukkend en Chinees-Nederlands kwebbelend – zo heerlijk waren ook de gerechten die ik uiteindelijk in de pan rommelde. Dit was geen Chinees eten. Ook geen oud-hollands recept. Nee, dit was Katendrechtse oogst.

Chinese herinneringen – Lot Piscaer
Chin.Ind.Restaurant Paradijs, het Chinese restaurant in mijn geboortedorp, was zo’n echte afhaalchinees van de oude (verhollandste) stempel. Met een leesmap van zes weken oud, een aquarium met tropische vissen en een voordeelmenu waar altijd babi pangang of foe yong hai bij zat. Op zondagavond was ik bij ons thuis vaak degene die Chinees ging halen. Dat deed ik graag. Niet alleen omdat ik tijdens het wachten ongegeneerd in de Story, Privé en Weekend kon bladeren, maar vooral omdat het eten er lang niet slecht was.
Een paar maanden geleden is het restaurant in mijn geboortedorp tot de grond toe afgebrand. Een nieuwe Chinees komt er waarschijnlijk niet. De tijden veranderen, het Chin. Ind. restaurant heeft concurrentie gekregen van allerlei nieuwe trendy afhaalzaken en gemaksvoedsel. De dorpelingen zullen het voortaan moeten doen met shoarma van grillroom Bora Bora.
Gelukkig woon ik inmiddels op Katendrecht. Een plek waar ik op allerlei manieren mijn zoete Chinese herinneringen van vroeger kan ophalen. Bij het Chinese restaurant en de toko, maar ook in de Chinese moestuin, waar je tijdens het schoffelen de recepten cadeau krijgt. Zo maakte ik al eens pannenkoekjes met Chinese bieslook, wokte ik groene blaadjes met oestersaus, en smulden de kinderen van Chinese tomatensoep. Net als ik vroeger.

Typisch Chinees zeggen ze – Marlou de Jong
De allereerste bijeenkomst van Chinese Moestuin. Ik was erg benieuwd hoeveel vrouwen er zouden komen. Maar meteen al bij deze eerste keer was ik blij verrast door de grote opkomst van de Chinese vrouwen. Het werven van geïnteresseerden bleek op Katendrecht geen enkel probleem. De vrouwen hielpen ons vakkundig hielpen met het poten van de eerste pakchoi zaadjes en alle vrouwen kwamen de week erop weer terug om hun zaailingen te verzorgen. Tussen de repetities voor de voorstelling ZHONG, Chinese danslessen en andere activiteiten door hielpen ze ons zo vaak ze konden met het kweken van de Chinese groenten en kruiden. Ik vond die directe betrokkenheid bijzonder en typerend tegelijk. Net als hun werklust.
Elke week had ik aan het begin van onze tuinmiddag de koffie en thee klaar, maar de vrouwen wilden steeds meteen aan de slag. Pas als het onkruid was gewied, de oogst was geoogst en de nieuwe zaden waren gezaaid, konden ze rustig aan tafel zitten voor een kopje ‘veel te sterke’ koffie en groene thee.
En straks, wanneer het diner van de oogst voorbij is, gaan de vlijtige vrouwen gewoon door met zaaien, wieden en oogsten. Een knappe kerel die de dames nu nog hun landje afpakt. Nee hoor! De Chinese Moestuin is van hen geworden.
Het generaliserende vooroordeel blijkt een duidelijke kern van waarheid te bezitten: Chinezen houden van aanpakken en doorzetten! Ik hoop dan ook dat de Wereldtuin ondanks andere signalen nog lang blijft bestaan.

Ongewenste deelnemers – Marlou de Jong
In een moestuin, of deze nou Chinees is of niet, vind je veel ongewenste deelnemers. Zo ontdekten wij na een paar weken in de tuin dat er ineens heel veel jonge rupsen tussen de kolen zaten. Deze rupsen joegen veel van onze tuinvrouwen de stuipen op het lijf. Dat vond ik vreemd. Maar na een kleine zoektocht op internet leerde ik dat veel Chinese vrouwen bang zijn voor rupsen, omdat Chinese jongetjes vroeger op de speelplaats vroeger nogal eens de neiging hadden om rupsen in de nek van de meisjes te gooien.
Onze Yuen Han had hier blijkbaar geen last van en pakte de rupsen gewoon op en gooide ze 5 meter verderop tussen de bamboestruiken. Een plantaardig bestrijdingsmiddeltje heeft er gelukkig voor gezorgd dat de Chinese kolen meer bladeren dan gaten overhielden. Een enorme broccoli in de kas is daarentegen volledig weggevreten.
Na de rupseninvasie kregen we last van het slakkenseizoen: naaktslakken en slakken met huisjes kwamen in grote getalen de tuin in en nestelden zich tussen de amchoi en de pakchoi. Lange slijmerige sporen sierden onze groenten. De plantaardige bestrijdingsmiddelen bleken niet zo goed tegen de slakken te werken. Toen kregen we de tip om bier in lage potjes in de grond te stoppen. En ja hoor, het werkte! De slakken vonden het bier verschrikkelijk lekker! Maar ze konden er niet zo goed tegen. Voor ons een zegen, voor hen een strop: ze veranderden in drijvende slakkenlijkjes.

Grassoep
 – Yuen Han Lam
Mijn vroegste herinnering aan groente in het wild was toen ik een jaar of 6 was.
We waren de hele dag op het strand geweest en op de terugweg stopte mijn vader langs een sloot. Mijn moeder haalde een paar tasjes tevoorschijn, ze was goed voorbereid. Mijn vader plukte – in mijn ogen – wat gras langs de kant van de sloot en vulde de plastic tasjes ermee. Eenmaal thuisgekomen werd het gras grondig gewassen en werd er soep van gemaakt.
“Hier” zei mijn vader,”sai yun choi tong”.
Ik bekeek het groene goedje vol afgrijzen. Ik bereidde mezelf voor op het ergste, want huisgemaakte geneeskrachtige Chinese soepen waren meestal zo bitter dat ik er misselijk van werd. Dapper nam ik een slok en ik dacht: “Hmmm, best lekker, gras.”
Laatst in de Chinese moestuin vroeg iemand aan mij of er ook sai yun choi groeide.
Ik antwoorde: “Dat groeit toch langs de kant van de sloot?”. Maar dat bleek niet altijd het geval en na al die jaren weet ik eindelijk wat voor gras mijn vader plukte: het was waterkers.

Onkruid is goud waard
 – Yuen Han Lam
Onkruid wieden is een onlosmakelijk onderdeel van tuinieren. Soms is het lastig om onkruid van groente te onderscheiden. Eind juli was er een week niet in Chinese moestuin gewerkt. Toen we weer in de tuin aan de slag gingen, waren sommige plekken helemaal bezaaid met onkruid.
Dus we gingen aan de slag: lekker distels verwijderen van maarliefst een halve meter hoog, en tussen de paksoi en choisum stond het vol met heermoes, een hardnekkig onkruid dat bijna niet uit te roeien is. Net op het moment dat ik een bos onkruid tussen de sperziebonen wilde verwijderen, hoorde ik een gil. Het was Fong, die tegen me riep: “Nee niet eruit trekken! Dat is geen onkruid, dat is ginseng!”
Vol verbazing keek ik naar de plant. Hoe kan zo’n kostbare Chinese wortel hier nou groeien? Ginseng wordt in de Chinese geneeskunde veel gebruikt omdat de stoffen in de wortel een gunstige effect op de gezondheid hebben.
Om Ginseng te kweken heb je veel geduld nodig, want de wortel kan pas na drie groei-jaren worden geoogst.
Onze ginsengplant was niet met opzet gezaaid, maar gelukkig wel net op tijd herkend.

Lao Zhuo La – Dada Wang
Het is juli, hoogzomer en de Chinese groenten groeien supersnel en vrolijk in ons kleine tuintje. We hebben allerlei soorten groenten, maar het meest aanwezig is de Chinese bieslook en de paksoi. De zomervakantie komt eraan en de meisjes van de moestuin laten de boel de boel om er even twee weken tussen uit te gaan. In de tussentijd wisselen zon en regen elkaar veelvuldig af en daardoor zijn de planten zonder al te veel problemen doorgegroeid tijdens onze afwezigheid.
Na twee weken komen we vol verwachting – voor het eerst na onze vakantie – terug naar de tuin. Eindelijk is de dag van de oogst gekomen! Vijf hebberige dames zijn klaar om de groenten te oogsten en het water loopt hen al in de mond bij de gedachte aan al die heerlijke recepten die ze ermee kunnen bereiden. Samen lopen ze hoopvol richting de moestuin. En daar ligt ons veldje: oogverblindend en badend in het groen, de planten staan er gezond en sterk bij en zijn flink gegroeid. We zijn klaar om te oogsten!
Maar op het moment dat we onze messen in de eerste stengels willen zetten, horen we ineens een kreet, luid en duidelijk: “Ah Ya, Lao Zhuo La!”.
Meteen verdwijnen onze dromen en visioenen van een uitbundig diner als sneeuw voor de zon: “Lao Zhuo La!”,”Lao Zhuo La!”, het is Fong, en ze roept dat de planten te oud zijn geworden. De planten zijn niet meer lekker om te eten.
En zo eindigt een verwachtingsvolle dag in een kleine teleurstelling, met een berg oneetbare, doorgeschoten groenten. Lao Zhuo La!

1 reactie »

  1. Zaterdag 2 juli gaan de kinderen van de Wereldtuin Chinese hapjes maken vanuit de kookbakfiets op het Deliplein, tussen 13 en 16 uur.

    http://www.wereldtuinkatendrecht.nl

    Geplaatst door Wereldtuin Katendrecht | 26 juni 2011/10:07

Een reactie plaatsen

« terug naar het programma overzicht «

China op de Kaap © 2019|Webdesign: Gerard Vink - - -